BSD

Omgaan met tegenspoed, Genesis 47:28 - 50:26

tegenspoed

Hoe gaan we om met een onbekend, en zelfs vijandig milieu? Je probeert te overleven. Maar daarnaast probeert iemand ook zijn of haar gevoel van eigenwaarde, een eigen identiteit te behouden. Zeg tegen jezelf: "laat de voorwaarden je niet doen vergeten wie je bent en wat je probeert te bereiken."

De volgende stap is iets meer. Je probeert een manier te vinden, precies in die onbekende omgeving, om je te ontwikkelen en te groeien. In feite, ontdek je manieren om negativiteit te transformeren in iets heilzaams. Het vinden van de balans tussen het behoud van de eigen identiteit en de positieve interactie met de omgeving is een subtiele kwestie, die nauw betrekking heeft op de jarenlange ervaring van het joodse volk.

Om iemands joodse identiteit sterk en gezond te houden, is een redelijke mate van terughoudendheid nodig. Men zal die belangrijke uitnodiging voor een diner weigeren, om een verscheidenheid van redenen (het voedsel is niet kosjer, het diners zal op Jom Kippoer zijn, enzovoort). Aan de andere kant, met het oog op het zijn van een creatieve en positieve kracht in de samenleving - op een manier waarop wij, het Joodse volk, vaak onze houding veranderen en nieuwe grenzen openen - moet deze terughoudendheid worden gecombineerd met vrijmoedigheid, assertiviteit en durf.

De Lubavitcher Rebbe, Rabbijn Menachem Mendel Schneerson, zijn nagedachtenis zij tot zegen, wijst erop dat een intrigerende scène in onze parasja begrepen kan worden in termen van deze twee wegen: moeite om de eigen identiteit te behouden, en een positieve interactie met de samenleving.

Het incident betreft een duidelijk meningsverschil tussen Jozef en zijn vader Jakob. Jozef heeft zijn twee zonen naar de oude en blinde Jakob gebracht, zodat Jacob hen zijn zegen kon geven. Jozef dacht dat het passend zou zijn dat zijn vader zijn rechterhand zou plaatsen op het hoofd van Manasse, de oudste zoon, en zijn linkerhand op die van de jongere broer, Ephraim. Verrassend is dat Jacob zijn armen kruiste, zodat zijn rechterhand op het hoofd van de jongste zoon kwam te liggen. Toen Jozef hiertegen protesteerde, hield zijn vader vol dat dit juist was (Genesis 48:13-14, 18-20).

Wat was de onenigheid tussen Jozef en zijn vader Jakob? De gebruikelijke verklaring is dat Jacob zich ervan bewust was dat de grote leider Jozua een afstammeling van Efraïm zou zijn. De Rebbe voorziet in een ander niveau van uitleg, op basis van de betekenis van de namen van de twee jongeren.

Jozef had zijn oudste zoon Manasse genoemd, zeggende: "God heeft mij verdreven uit het huis van mijn vader." 1). De naam "Manasse" betekent een poging van Jozef om zijn identiteit als de zoon van zijn vader Jakob te bewaren. Hij bevond zich nu in het immorele Egyptische milieu, maar was vastbesloten om zijn religieuze en morele identiteit te behouden zoals we zien in het incident met de vrouw van Potifar. De eerstgeborene Manasse betekent terughoudendheid. Daarentegen gaf hij zijn tweede zoon de naam Efraïm, zeggende: "God heeft me doen gedijen in het land van mijn ellende." 2 Efraïm vertegenwoordigt het tweede pad, dat van de creatieve interactie.

Welke aanpak is het belangrijkste? Jozef, wiens eigen leven inderdaad één van strijd was om zijn identiteit te bewaren, dacht dat Manasse dominant moest zijn. Jacob, vooruit kijkend naar de toekomst, dacht dat Efraïm belangrijker was. Zeker, de terughoudendheid van Manasse is essentieel, en zelfs moet die op de eerste plaats komen. Maar het uiteindelijke doel is de positieve transformatie van de wereld die wordt bereikt door Ephraim. 3

Zo is het dat de traditionele Joodse zegen, die vaders hun kinderen meegeven, is, "Moge God je maken als Efraïm en Manasse." Manasse is essentieel. Maar nadat dit niveau is bereikt, is Efraïm het doel.

Voetnoten

1 Genesis 41:51. Voor deze vertaling, zie Rashi op Genesis 32:33.
2 Ibid. 41:52.
3 Op basis van Likkutei Sichot, vol. 15, pp. 432-38.

Bron: Dealing with Adversity door Tali Loewenthal.

Studiecentrum voor Noachieten uit de vier windhoeken.

Aantekeningen

Home Malben

Begrippenlijst

printer

Emuna is het standvastig geloof in een enige, soevereine, alwetende, welwillende, geestelijke, bovennatuurlijke en almachtige Schepper van het universum, die wij God noemen. Emuna bestaat uit drie niveaus: Niveau één is het geloof in de Goddelijke Voorzienigheid; Niveau twee is het geloof dat Hashem alles doet wat het beste voor ons is; Niveau drie is het geloof dat Hashem alles doet met een specifiek doel. Deze thesen zijn nader uitgewerkt in het boek "The Garden of Emuna".

Hashem betekent letterlijk: "de Naam" is een vervangende term voor de Almachtige zodat wij niet riskeren Gods naam ijdel te gebruiken.

Tora is letterlijk "instructie"; Er zijn twee betekenissen. De vijf boeken van Mozes zijnde Genesis, Exodus, Leviticus, Numeri en Deuteronomium en meer in het algemeen verwijst het naar de Joodse leer en wat wij ten onrechte het Oude Testament noemen.