BSD

De drie bezoeken van Elia de profeet

Elia

Achtentwintig jaar geleden woonde ik een farbrengen (Chassidische bijeenkomst) bij in de sectie Crown Heights van Brooklyn en zag voor de eerste keer de Rebbe. Het jaar dat volgde was echt een jaar van wonderen, niet de minste daarvan was een bezoek van de profeet Elia.

Op de eerste avond van Pesach zaten mijn familie en ik, overgoten met het wonder van ons nieuw ontdekt Chassidisme en vol inspiratie, rond de seder tafel. Ik had nog nooit een seder meegemaakt met zo'n geestelijke vreugde en verlangen naar verlossing.

Aan het einde van de maaltijd, was de beker van Elia gevuld en mijn zes jaar oude zoon, met de kaars in de hand, moest de voordeur openen, een ouderwetse, zware houten constructie, die beveiligd was met een zware ijzeren grendel. De deur kon ik duidelijk zien op de plek waar ik zat. Echter, voordat mijn zoon een stap had kunnen doen, werd de deur ontgrendeld en zwaaide wijd open. Niemand, althans niemand zichtbaar, was er. Mijn zoon liet de kaars vallen en rende naar zijn moeder. Ik stond aarzelend op en ging naar de open deur. De nacht was helder en er stond een klein briesje.

Tijdens de Pesach verbleef bij ons de huishoudster van mijn ouders, een eenvoudige, vrome, Godvrezende katholieke vrouw. Een paar dagen eerder was ze bij ons gekomen en gebleven, om met de kinderen te helpen. Tijdens de seder verbleef ze in haar kamer, die zich aan de bovenkant van de trap op de tweede verdieping bevond. Toen ze de volgende ochtend naar beneden kwam, vertelde ze ons dat tijdens de nacht, ze de voordeur hoorde opengaan en dat ze plotseling en op onverklaarbare wijze overvallen werd door een intens en geweldig angstgevoel.

Mijn tweede ontmoeting met Elia deed zich voor tijdens de volgende Pesach. In de tussentijd waren we van Boston verhuisd naar Montreal. Toen Pesach naderde en we onszelf onderdompelden in het schijnbaar eindeloze schrobben, kopen en koken, werd de inspanning verzoet door de voorsmaak van de seder. Bovendien, in het licht van de ervaring van het afgelopen jaar, was het niet onredelijk om te hopen dat Elia ons nogmaals in persoon zou bezoeken.

De nacht van Pesach brak aan en de seder werd met vreugde en verwachting gevierd. Na de maaltijd werd de beker van Elia gevuld en ik stuurde mijn (nu) zeven jaar oude zoon en zijn vier jaar oude broer naar de voordeur om die te openen. Ons huis in Montreal bevindt zich op de tweede verdieping van een duplex, zodat de voordeur beneden was. Ik hoorde de kinderen de deur openen, en toen hoorde ik geschreeuw van angst en het geluid van hun voetstappen terwijl ze de trap op stormden.

Ze stormden de eetzaal binnen met gezichten wit van angst, en ze klampten zich aan me vast alsof hun leven werd bedreigd. Hoewel hun opgewonden gepraat helemaal onbegrijpelijk was, vroeg ik me af of Elia deze keer niet in zichtbare vorm was verschenen. Immers, dit zou best kunnen. Toen Elia vorig jaar was aangekomen, was ik nog niet waardig om zijn aanwezigheid te aanschouwen. Nu echter, na een heel jaar van het bestuderen van de Tanya, en het uitvoeren van de extra "Rabbeinoe Tam" tefillin, hetgeen een Chassidische gewoonte is, en na een half dozijn keer bij de Rebbe te zijn geweest - had ik misschien de toestand van persoonlijke perfectie bereikt voor een volledige openbaring van Elia.

Ik maakte mij los van mijn hysterische nakomelingen en ging naar beneden om de profeet te begroeten. Wat ik tegenkwam, was echter iets anders. Daar, bij de ingang, was niet de engelachtige figuur van Elia, maar er zaten twee enorme honden op de veranda. Ik begreep nu de angst van de kinderen. Mijn kinderen zouden de straat al over te steken wanneer zij twee blokken verderop een miniatuur poedel, aangelijnd door de eigenaar, zagen. Op een afstand van één blok zouden ze beginnen te beven en te huilen. Deze twee honden waren echt grotesk. Ze zagen eruit als die prehistorische roofdieren wier fossiele overblijfselen de La Brea-teerputten bevolken. 1) Ze zaten kalm op mijn veranda en keken naar me met een milde nieuwsgierigheid. Ik kon me niet voorstellen wat ze daar deden.

Ik sloot de deur en moedeloos beklom ik de trap. Hoe moest ik aan mijn gezin uitleggen dat, na zes reizen naar de Rebbe, een jaar Tanya leren, het uitvoeren van tefillin Rabbeinoe Tam's in aanvulling op het reguliere vereiste paar, ik het waard was om in de Pesach nacht bezocht te worden door een paar honden? Zoals later bleek, waren het geen gewone honden.

De volgende ochtend in sjoel, werd ik benaderd door een van de Yeshiva beheerders die mij vroeg of ik een gast mee wilde nemen voor de lunch. Een van de aanhangers van de Yeshiva had een zoon, die rechten studeerde aan een Amerikaanse school, en hij werd aangetrokken tot Tora leren en het naleven van de Joodse geboden. Hij was nu met Pesach thuis voor een bezoek aan zijn ouders, en de beheerder dacht dat het een goed idee zou zijn wanneer ik met hem sprak. Ik vond dit goed.

We werden aan elkaar voorgesteld, en na het ochtendgebed, gingen mijn kinderen, mijn gast en ik op weg naar huis. Toen we bij ons huis kwamen, werd mijn gast enthousiast en riep uit: "Ik geloof het niet! Dit kan niet waar zijn".

Ik vroeg hem waarom hij zo opgewonden was. Mijn gast vertelde me dat hij de dag voor Pesach naar Montreal was gekomen. Met hem waren zijn twee honden meegekomen. Thuis bij zijn ouders vlak voor de seder, ontsnapten de honden en renden de straat op. Tegen de tijd dat hun afwezigheid was opgemerkt, waren ze nergens meer te zien, en mijn gast ging de straat op om hen te zoeken. Uren later, vond hij ze, heel ver van huis, in een vreemde omgeving, zittend op iemands veranda. En die iemand was ik.

De Voorzienigheid had die monsters, zijn "huisdieren", naar mijn huis geleid. De ervaring maakte een diepe indruk op ons allemaal en ik voelde me bijzonder aangemoedigd. Was Elia niet in persoon gekomen, hij had in ieder geval zijn honden gestuurd.

Mijn gast en ik werden vrienden en door de tijd heen omarmde hij de Tora volledig, trouwde en stichtte een prachtig chassidisch gezin.

Het derde bezoek, dat het jaar daarop plaatsvond en sindsdien steeds werd herhaald, was minder dramatisch. Na de maaltijd werd de beker van Elia gevuld, en gingen mijn kleinkinderen naar de deur met de kaarsen in de hand. De deur werd geopend, de juiste verzen werden voorgelezen en dat is het. Hoewel het ongepast en onjuist is om te zeggen dat het een "no-show" zou zijn, het was een sober bezoek.

In werkelijkheid is dit derde bezoek de meest gedenkwaardige van allen, maar men moet weten hoe het te waarderen. Vorig jaar, terwijl we Pesach vierden bij mijn oudste zoon (de zes- en zevenjarige in bovenstaande berichten) vertelde hij een verhaal over de Rebbe van Kotsk dat dit derde bezoek in een juist daglicht plaatst.

Eens beloofde de Kotsker Rebbe zijn Chassidim dat de profeet Elia zich zou openbaren op zijn seder. Op de eerste avond van Pesach zat de eetzaal van de Rebbe vol met Chassidim. De lucht was geladen met verwachting en opwinding. De seder vorderde, de beker van Elia was gevuld en de deur geopend. Wat er daarna gebeurde, maakte de Chassidim sprakeloos. Niets. Er gebeurde niets. Er was niemand daar.

De Chassidim waren verpletterd. De Rebbe had hen immers een openbaring van Elia beloofd. De Kotsker, zijn gezicht straalde van heilige vreugde, bemerkte hun bittere teleurstelling en vroeg wat het probleem was. Zij vertelden het hem. "Dwazen!" donderde hij. "Denken jullie dat de profeet Elia binnenkomt door de deur? Elia komt binnen door je hart."

Het ware licht van de verlossing komt van binnenuit. Wonderen bieden inspiratie en zorgen dat we onze aandacht en inspanningen richten op geestelijke waarheden. Het uiteindelijke wonder echter, is niet de opheffing van de natuur, maar de verandering van het natuurlijke in het Goddelijke.

Hoewel de verlossing uit Egypte van "buitenaf" kwam - het was georkestreerd en volledig geproduceerd door de Almachtige, vertellen onze wijzen ons dat in de toekomst de uiteindelijke verlossing het product zal zijn van onze eigen inspanning. Sterker nog, het hele punt van onze bevrijding uit Egypte was om ons te voorzien van de mogelijkheid om onszelf en de wereld om ons heen in die mate te verfijnen dat de Goddelijke Wil, die de verborgen bron en wortel van al het bestaan is, openlijk wordt gemanifesteerd.

Dit is wat we bereiken wanneer we worstelen om de ego-centrische traagheid van het wereldse leven te overwinnen. Elke kleine, eigen, innerlijke stap op de weg naar spiritualiteit en goedheid is een stap in de richting van de verlossing. De Tora-studie, goede daden, en karakter verfijning, waarmee we ons het hele jaar bezighouden, openen de deur van het hart voor de profeet Elia en alles wat hij vertegenwoordigt.

Wanneer deze Pesach de beker van Elia is gevuld en de deur wordt geopend, concentreer je dan niet op de deuropening. Als je een kijkje in je hart neemt, is er een zeer goede kans dat de heilige profeet naar je zal glimlachen.

Door Yaakov Brawer.

Bron: The Three Visits of Elijah the Prophet

Noot van de vertaler.

1) De La Brea-teerputten is een gebied in de Amerikaanse stad Los Angeles waar vanuit de ondergrond asfalt naar de oppervlakte sijpelt.

Studiecentrum voor Noachieten uit de vier windhoeken.

Aantekeningen

Home Malben

Begrippenlijst

printer

Emuna is het standvastig geloof in een enige, soevereine, alwetende, welwillende, geestelijke, bovennatuurlijke en almachtige Schepper van het universum, die wij God noemen. Emuna bestaat uit drie niveaus: Niveau één is het geloof in de Goddelijke Voorzienigheid; Niveau twee is het geloof dat Hashem alles doet wat het beste voor ons is; Niveau drie is het geloof dat Hashem alles doet met een specifiek doel. Deze thesen zijn nader uitgewerkt in het boek "The Garden of Emuna".

Hashem betekent letterlijk: "de Naam" is een vervangende term voor de Almachtige zodat wij niet riskeren Gods naam ijdel te gebruiken.

Tora is letterlijk "instructie"; Er zijn twee betekenissen. De vijf boeken van Mozes zijnde Genesis, Exodus, Leviticus, Numeri en Deuteronomium en meer in het algemeen verwijst het naar de Joodse leer en wat wij ten onrechte het Oude Testament noemen.